با درود به دوستانِ گرامي و خوانندگانِ ارجمند، با اين كه : ( اندكي تاخير شد اين مثنوي – چشمِ دل دارم به حالي معنوي ) ، و بر آن سَرَم كه در اين پُستِ سوّمين ، بزرگمردي از ادباي برجستهي معاصر را به شما عزيزان بشناسانم ، البتّه اين مورد، علّتِ خاصّي دارد : مدّتها پيش دوستي چند بيتِ ناب را براي اين بنده تلفني قرائت فرموده و گفته بود كه آن ابيات از اَبَرمردِ ادبيّاتِ حماسيي ايران و جهان يعني از حضرتِ «حكيم ابوالقاسم فردوسي طوسي» ميباشد، بنده بسيار تجسّس در «شاهنامه» كردم و چنين ابياتي را نيافتم و نديدم. بر اثرِ مجاهدت و پرسشها و تلاشهاي پيگير سرانجام، روزي در اينترنت سايتي را پيدا كردم كه مقالاتِ ادبيي سالهاي دور و نزديك را در دسترس علاقهمندان قرار داده بود (سايتِ مجلاتِ تخصّصي نور)، و خوشبختانه اشعارِ مورد نظرم در يكي از اين مجلّات مشاهده شد. توضيحاً بنده و سرايندهي بزرگِ اين اشعار ، چند دهه قبل در تهران، در يك انجمن وزينِ ادبي، با يكديگر ديدارهايي داشتيم : ايشان جنابِ مهندس «مصطفي سرخوش» شاعرِ ارجمندِ شاهنامهشناس و فردوسيدوست، بودند كه عميقاً علاقهي وافري به وطنِ عزيزمان «ايران» تا زنده بودند داشتند. جنابِ اُستاد «مصطفي سرخوش» فرزندِ شايستهي (مرحوم «يحييخانِ سرخوش» شاعرِ فرهيختهي دورهي قاجاريه) بودند كه مثنويي بسيار زيبايي در عشقِ به وطن سرودهاند كه اين مثنوي به وزنِ دلپذيرِ اشعارِ «شاهنامهي فردوسي» ميباشد، لازم به ذكر است كه حضرتِ اُستاد «مصطفي سرخوش» آنقدر تبحّر و قدرتِ كلام در اين مثنوي از خويش نشان دادهاند كه عدّهاي (حتّي از فرزانگان) اشعارِ ايشان را گمان بردهاند كه از «شاهنامه» و سرودهي حضرتِ «فردوسي» است، درحالي كه خوشبختانه توانستم بعد از مدّتها كنكاش و تلاش ، اين مورد را پيدا كرده و به اهلِ ادب و به ايراندوستانِ اين سرزمينِ پاكِ اهورايي، در وبلاگِ «از بيدلانگيها» ارائه بنمايم. اهورامزدا روحِ پاكِ اُستاد «مصطفي سرخوش» را هماره لطيف و پُر نور بداراد، ايدون باد.
اكنون مثنويي معنويي زندهياد اُستاد «مصطفي سرخوش» را به همهي ياران و دوستان و فرهيختگان و خوانندگانِ ارجمند تقديمِ ميدارم : دكتر مرسده زندهدل :
به دل آتـــشـــي دارم افــــروخــتـــه
وز آن خـــرمـــنِ جـــان مـــن سوخته
دلــم گـشـتـه چـون كـوه آتـشـفشان
شـــرارش هــمــي ســرزنـد از زبــان
به دل هـــر كه را مِــهْــرِ مــيـهـن بُوَد
روانـــش چــو مــن پـاك و روشن بُوَد
مـــن او را نـــدانـــم جــز آزاده كــس
كــه آزادگــان راســت اين مهر و بس
خود ايــن مهـر را گـوهر آزادگيست
كه آزادگـي خـود خــدا دادِگـيســت
خِـرَد نيست آن را كه اين مِهـر نيست
خـردمند داند كه كه اين مهر چيسـت
ســرشــت مــن از مــهــر ميـهن بُـوَد
من از مـيــهــن و مـيــهــن از من بُـوَد
ز «فـردوسي»اَم آمـد ايـن گفـته يـاد
كه دادِ سـخـن را چـون اوكــس نـداد
چه خوش گفت آن مردِ دهـقــان نژاد
«چــو ايـران نـبـاشـد تـنِ مـن مـبـاد»
ز يـــــزدان بـــر او جـــاودانــــي درود
كــزو مــانــده ايــن آريـايـــي ســـرود
ازو زنـــده شـــد نـــامِ ايـرانزمـــيــن
وَزوُ تــازه شــد رســمِ ديــريــنـه دين
***
تو اي خـاكِ ايــرانِ مـيـنـــوسِــرِشْـتْ
تو اي مجــمـــرِ آتـــــشِ زردُهُـــشْـتْ
تـو اي خـانــهي مِـهْــــرِ ديـــريــــن ما
بُـوَد بـر تــو چــشـمِ جـهـانبـــيـــنِ مـا
تـو اي كـاخ فـرهـنـگ وُ گـنـج وُ هـنــر
تو اي كشـورِ دانـش وُ هــوش وُ فَـــر
تو اي ســرزمـــيـــن خــــور آبـــاد مــا
تو اي شــهــر شــيـرين و فـرهـاد مــا
تــو اي بــــارگـــاهِ انــــوشــــيــــروان
تــو اي جــاي مـــردانِ روشـــــنروان
تــو اي مــرزِ شــاهــانِ كشـورسِـتان
تــو اي مـــيـــهـــن رُسْـتَــمِ داســتان
تــو اي زادگــــاهِ سَـــــــرانِ دلـــيــــر
چو گــيـــوِ جــوان وُ چـو گـودرزِ پـيـــر
تو اي بــوســـهگـاهِ كَـهـان و مَــهـــان
تو اي نــورِ چــشــم وُ چــراغِ جــهـان
تــو اي دخــمـــهگــاهِ نــيـــاكــانِ مـــا
كه باشــي گــرامــيتـر از جــانِ مـــا
مــمــانــاد بــي تـــو سَــر وُ جـانِ من
كه ارجِ تـــو را كـــس نـــداند چــو من
سـري بـــيتو بَـرْ تَنْ بـرازنـده نيسـت
اگر هـســت، هــرگز فـرازنده نيـسـت
ز مِــهْــرِ تو روشـــن روانِ مـن اســت
بــه نـــامِ تــو گــويــا زبـانِ من اســت
كــه بـگذاشــت ايــن نــامِ زيـبــاي تـو
كه زيــبــد بــه زيــبـا ســــراپــــاي تـو
هــمــاره بــه نـيــكــــي تـو را يـاد بـاد
بَــــر وُ بـــــومــــــت آزاد و آبـــاد بـــاد
***
دريــغــا كــه ويـــرانــه بــيــنــم تــو را
بــه چــنــگالِ بــيــگـانـه بـيــنـم تــو را
كــــجــــا رفــــت آن روزگــارِ مــهـــي
كـجـا رفـت آن فَـرِّ شـاهـنـــشـــهــي
كـجــايـــنــد مـــردانِ شـيـرَافْــكَـنَـــت
كــه بـــودند پـيــوســـتـــه پـيــرامُنَـت
تو را چون شـد اسبـانِخوشيـالوُدُم
ســمـــنـــدانِ چـــالاكِ پـــولاد سُــــم
ز زيــبــا زنــانــت نـــيــابـــم سُـــــراغ
نشسـتهاست بر جـــاي طاووس زاغ
***
در ايــــن بــــاره بـــا مـادرِ خـــويشتن
شــبــيســاز كــردم نـــواي سـخـن
بــدو گـفـتـم از درد وُ تيـمارِ خــويــش
هم از چـهـرهي زرد وُ بيمارِ خــويــش
ســرِ رشــتــهي گـفــتـگـو گشـت باز
بـــر او آشـــكــارا شـــد از پــــرده راز
بسـي رفــت وُ آمــد سـخـن در ميـان
ز ايـــــــران وُ كـــردارِ ايـــــرانـــيــــان
پُر از اشـــكْ رخـسـار وُ دلْ پُر زِ سـوز
بــدو گـفــتــم : اي مــادرِ دلـــفــــروز
كـه مـا را چـرا ايــن بَد آمـد به سَـــر؟
چـرا گشـتـه ويـرانه اين بـوم و بــــر؟
چــه كرديم كاينگونه گشتـيم خــوار؟
خِــرَد را فكـنديم ايــن ســان زِ كـــار؟
نـبــود ايـن چنـيـن كــشـور و ديـنِ ما
كـجـــا رفــــت آيــيــنِ ديـــريـــنِ مـا؟
به يــــزدان كــه ايــن كـشـور آباد بود
هـــمــــه جــــاي مـــــردانِ آزاد بــود
در ايــن كـشــور آزادگــي ارز داشـت
كـشــاورز خــود خــانـه وُ مرز داشـت
گـرانـمـايـه بــود آن كــه بـودي دبـيــر
گـرامــي بُــد آن كــس كـه بودي دلير
نه دشمن در اين بوم وُ بَرْ لانه داشت
نه بـيـگانه جايـي در ايـن خانه داشت
سَــرافــراز بُــد هــر كـه فرزند داشت
سَرافــرازتـــر آن كــه او چَـنــد داشت
بـزرگــي بــه مــردي وُ فـرهـنــگ بود
گـدايــي در ايــن بـوم وُ بَــرْ نَـنْـگْ بود
در ايــن خــاكِ زَرخــيــزِ ايــرانزمـيــن
نـبــودنــد جـــز مَـــرْدُمــي پــاكديــن
كه دشـمــن هــراسـيدي از نامشـان
نه ايـن گـونـه بُـد چِـهْــر وُ انـدامشـان
هــمــه ديــنِــشـان مَــردي وُ داد بـود
كــــزآن كـــــشــــور آزاد و آبـــاد بـود
نـگـفـتـنـد حــرفــي كــه نـايد بـه كـار
نَـكِـشـتـنـد تـخـمـي كـه نـايـد به بـار
هـمـه دادگُــســتـــر، هــمــه داديــار
خِــرَد،كـرده بــر جــان وُ دل شهريـار
بهـشـتـي از ايـن بــوم وُ بَـرْ ساختـند
كـز آن در جـهــان سَــرْ بــرافـراخـتـند
چـو مِـهْــر وُ وفــا بود خود كيششـان
گـنــه بــود آزارِ ســگ پــيــشــشــان
هـمــه بــنــدهي پـــاكِ يـــزدانِ پـــاكْ
هـمــه دل پُـر از مِـهْرِ ايـن آب وُ خـاك
پـــــــدر بــر پـــــــدر آريـــايــي نـــژاد
زِ پُـــشـــتِ فـــريـــدونِ نـيـكـــونـهـاد
بــهـــشــتــي بُــد ايـــرانِ آن روزگــار
به زيــبــايي وُ رنـگ وُ بــوي وُ نــگــار
گلــســتــان وُ بـاغـــش پُـر از بار وُ بَر
نـيـسـتـان وُ دشـتـش پُـر از شـيــرِ نَر
همه مرز وُ بـومــش چـمـن در چـمـن
پُـــر از لالــه وُ سُــنــبُــل وُ يـاســمـن
كـنـون بـنــگــر آيــيــن وُ كــردارشــان
زِ نـابــخــــردي، خــامْ گـفــتــارشــان
هـمـه كــارشـان كيـنـه وُ دشمنيست
همـه خوُيِـشـان، خـويِ اهـريمنيست
هــمــه پاســبــانِ زَر وُ گـنــجِ خـويش
به دشمن سپرده سَر وُ جان وُ كيـش
زِ دانــشْ گُــريــزانْ هـمــه مَــرد وُ زَن
زِ ناپُــخــتــگــي دُشـمـنِ خـويــشـتـن
نــدارنـد مِـهْـري بــر ايــن بـــوم وُ بَـــرْ
نــخــواهــنــد آســـايـــشِ يـــكــدگــرْ
ز نــابــخـــردي بـــرده دشــمــن زِ ياد
بـه نـاكــامــيي يـگـدگــر گشته شاد
پيِ ايـمـنـي جُــســتـــن از نـابـــكــار
به مُشـتــي گِــلْ انــدوده سوراخِ مار
نه بــيــمــي زِ كــژّيُّ و از كــاســتــي
نه مِـهْــري بـه نـــيــكـويـي و راستي
دوان هـر كــســـي از پــيِ آب و نـان
بـه دُشـنـامِ گــيــتــي گـشـوده زبـان
نـديـده كــسـي را چــو در خــورد راز،
ســرِ گـفــتــگـو كـرده بـا خـويـش باز
شـتـابــان پــيِ دانـه هر سو چو مور
زِ سَـرْگَشـتـگي راهِ خـــود كــرده دور
به كـامِ دلِ خويــش كــوشـنـد و بـس
هـــمــــه بـــنــــدگانِ هـــوا و هــوس
به يــزدان كـه از چـشمِ خــودبـيـنِ ما
بـــلايــي شــده دانـــــش وُ ديـــنِ ما
نــيــاكـــانِ مـــا را جُـــز ايـــن بـود كار
نــكــردنــد خــود زنـــدگي بــنـــدهوار
بـــر ايــن مَــرْدُمِ بــدتـــر از ديـــو وُ دَدْ
بــــســــوزد دلِ هـــر كـــه دارد خِــرَدْ
كــجــا رفـت آن دانــش وُ هـوشِ مـا؟
كه شـــد مِــهْـرِ مـيـهـن فراموشِ مـا؟
كـه انـداخت آتـش در ايـن بوسـتـان؟
كـزآن سـوخـت جان وُ دلِ دوستـان!
كه چــشــمِ جـهــانبينِ ما كور كـرد؟
كــهمـــا را ز راهِ خِـــــرَدْ دور كــــرد؟
كه چيد اين گُلِ سـرخِ خوشــروُيْ را؟
كــزآن بُـرْدْ هـم رنـگ وُ هـم بـــويْ را
كه كَنْـد اين درخـتِ كُـهـن را زِ جــاي؟
كهبُـرْد از كـفِ مـا دل وُ ديـــن وُ راي؟
كه نامَــرْدُمــي را بــه مـــا يـــاد داد؟
بَــروُ بـــومِ مـــا را كـه بَـــرْ بــاد داد؟
كه بـگـشــود اهــريــمــنــان را زِبنـد؟
كهانــداخــت مــا را بــه راهِ گـزنــــد؟
چـرا آتــشِ مِــهْــرِ مـــا سَــرد شـــد؟
كـز آن گونـهي ســرخِ مــا زرد شـــد؟
***
چـو با مـامِ خـود گفتـم از دردِ خويش
فرو رفـت در غــم، سَــر افكـنـد پيش
زماني زِ خود رفـت وُ آمـد بـه خويش
نبود اين زمـان چـون زمـانهاي پيش
دگــر خُـــرّم وُ شــاد وُ خـنــدان نـبـود
تَــنــي بــود، گـويـي در او جــان نبود
هــمــه چــهـرهاش زرد وُ بـيـمـار بـود
دلــش بــر غـــم وُ رنـج وُ تـيـمـار بـود
بـه آهـســتـــگـي بـا لــبـي پُــرْ دُروُد
سَــرِ خويـــش را ســـوي بـالا نُــمـود
وزآن كس كه بر هرچـه فرمانرواست
توانـايـي خـويـــش را بــاز خــواسـت
چو يــزدان نــديــد انــدر او كـاسـتي،
بـدو داد آن را كـــه او خــواســـتـــي
كــســي را كه پاكـست گفـتـار وُ كار
به يـزدان كه يـزدان مـر او راسـت يار
چــو نـيـروي گُــم كــرده را بـاز يافت،
بـه فــرجام خــود را چــو آغــاز يافت،
پــس آن گَــهْ نــواي سـخن ساز كرد
سَــرِ گــريه را بــا ســخـــن بـــاز كرد
كـــه اي مــهـــربــانْ پــاكْفـــرزندِ من
تــو اي مــيــوهي مِـهْــر وُ پـيـونـدِ من
نــبــيــنــم تـو را ايـن چنــيــن دردْمند
كــه دَرْدِ تــــو آرد بـــه جــانـــمْ گـزنـد
به گـيـتــي بِــه از مِـهْرِ فـرزند نيست
از ايـن ‹بار› خــوشـتـر ز پيوند نيست
مرا رنـج وُ سخــتـي بـه اندازه نيست
به نــزدِ من اين دَرْد وُ غم تازه نيست
بــدان ريـــزم از ديــدهْ خــونِ جـــگــر
كه بـــيــنــم تــو را خــود به دَرْدِ پــدر
پــدر نــيــزْ اَنْـدر دل ايــن رنج داشـت
ندانـسـتم ايـن تخم در دوده كـاشـت
همه راسْت بود آن چـه گفتي به من
كنـون اي پـسر بشـنـو از مـن سـخن
چـــو آمــــد پــــدر را به سَـــرْ روزگار
نــبــودي مــگـر كـودكــي شـيـرخوار
نــديــدي تــو گَـر مِـهْـر وُ چــهــرِ پــدر
پــدر نـــيــز سـيــرت نـديــد اي پـسر
چـو خــواهــي كــه بـيـنـي روانِ پـدر
تــو اي جــان فـــرزنــد در خــود نـگـر
كـنـون گر چه خفته است در زيرِ خاك
روانــش شــده ســوي يـــزدانِ پــاك
بـه جـا مـانـده زو دفــتـــري يــادگــار
كه آيــيــنِ مِهْـر است و دستـورِ كــار
بــه گـفـــتـــارِ شــيـــرينِ نغـزش نگر
كــزان زنــده مــانــدهســت نـامِ پــدر
***
كــنــون گــو ش كُـن جــانِ فرزنـدِ من
ســخــنهاي شــوي خـــردمــنـدِ من
كه گــفــتــارِ پُــرمــغــزِ آن هـوشـيـار
كُــنَـــد بـــر تـــو ايــن راز را آشــكــار
شـنـيـــدم كه مـيگفـت اين داستان
ز ايــــــرانِ امــــروز وُ از بـــاســتـــان
كه بـــود ايـــن بَر وُ بومِ مينوسِرِشت
به گاهِ نــيــاكــان، چــو بـــاغِ بهـشت
تُـــهــي از غــــم وُ دَرد وُ آزار وُ رنـــج
پُـر از گوهـر وُ سيــم وُ ديـنار وُ گَنـــج
چـــو آوازهي گــنــجِ ايـــن بــوم وُ بَــرْ
به گيتـي پراكـنـده شـد سَـرْ بـه سَـرْ
بــر آن شــد ز كــيــن دشـمـنِ نابـكار
يـكــي چــاره ســازد كـه بـيكـارزار،
به چـنــگ آوَرَد گــنــجِ اين بــوم وُ بَـرْ
زَنَد تيشــه بر ريشـهي خـشــك و تَـرْ
چو جُــســتـنـد مـر بنـدِ خـود را كـلـيد
بـَـدانـديــشــگان با دلـي پُــر امــيــد،
نــهـــادنـــد پـا انــدريـن مــرز وُ بــوم،
به گـفـتـارِ نـغــز وُ بــه كـــردارِ شـوم
تــنـي چــنــد از ايــرانــيــان را بــه زَرْ
خــريــدنــد وُ شــد تــيـــرشـان كارگر
يـكـي رخـنـه كــردنـد در ديــنـــشـان
بـبـسـتـنـد چـشـمِ جـهـــانبـيـنـشـان
در دانــش وُ شــرم وُ مــهــر وُ هــنــر
بـبـسـتـنـد بر رويـشـان سَــر به سَــر
كـشـيـدنـشـان سـوي كـردارِ زشــت
يكي دوزخي سـاخـتـنـد از بـهـشــت
در آن آتـــــشِ كـــيـــنـــه افروخــتـنـد
هـمـه خـرمـنِ مــردمــي سـوخــتـنـد
نهالي كه دشمن در اين خانه كاشت
بـسـي شــاخ آورد و سَـرْ بـرفـراشت
درخـــتــي شـــد از گـــردشِ روزگــار
بَـــرِ دشـــمـــنــــي آخـــــر آورد بـــار
از ايــن مــيــوهي تــلــخِ اهــريـمــني
پراكـنده شــد تــخــمــهي دشـمــني
نــشــســتـــنـــد بـــر بــــارهي آرزوي
بَـدانـــديـــشــِـگانِ دَد وُ ديـــو خـــوي
خِــــرَد را ربـــودنــــد از ايـــرانـــيـــان
چــو گــويــي گــرفتــنْدِشان در ميان
زمــانه چــو تــخــمــي پــراكـنده كرد
نـــشــايـــدكــنـي بــا زمــانـه نــبـرد
كـــســي ايــن پــراكــنــده گِـرد آورد،
كه ره جـــويـــد از دانــــش وُ از خِــرَد
چو رفت از كسي هوشوُشرموُخِـرَد
بـه گــفـــتـــار وُ كــردارِ خــود نـنـگـرد
به چَشـمَـش بَـد وُ نيـكْ يكسان شود
بـه پـنـدارْ چــونْ طــفــلِ نــادان شود
كه دانـــد زبـــانِ پـــدر ســودِ خـويش
از آن بشــكــنــد هـر چه بيند به پيش
بـــدان تا نــبــيــنــد دبـسـتــان كــوي
كُـــنَـــد مــــرگِ مـــام وُ پــــدر آرزوي
خِــرَدمـــنــد را دانـــشِ ايــزدي است
كه بيدانـشي خود ز نابخردي است
هميگفت و از سـوزِ دل ميگريست
دل افسرده را چـاره جـز گـريه نيست
بــدو گــفــتــم اي مــادر مــهــربــــان
دگر باره بـگــشــاي بــر مـــن زبــــان
هــمــي بــاز گــوي آنـچــه گفتت پدر
ز فرجـــامِ ايــن داســتــان بــر پــسر
كه ايــرانـــيــان را چه بر سَرْ گذشت؟
از آن پس كه دشمنبهماچيرهگشت؟
***
چــنــيــن گــفــت آن مادرِ غمـگـسـار
كز آن پس چنـان تــيــره شـد روزگـار
كه شـيـرازهي كشور از هم گسيخت
ز مَــرْدُم هـمـه شــرم وُ آزرم ريـخـت
نِـــگــر تا چــه كـــردنـــد ايـــرانــيــان
چــو پــاداش وُ كــيـفــر برفت از ميان
به بــازي چــو نــقــدِ خِــرَد بــاخــتـند
بــه نــاچــار بــا دشـمــنـان ســاختند
چو كـشــور زُ دشــمــن پُـــرآواز شـد
دَرِ مـــرزْ بَـــرْ دشــمــنـــان بـــاز شـد
نــهــادنــد پـــا انــدريــــن بـــوم وُ بَــرْ
خُمِ ســيــم وُ زَرْ را گــشــودنـــد سَـرْ
به زَرْ ناكــسـان را دهــان دوخــتــنــد
كسان را هـمـه خائنان ســوخــتــنــد
بـدان تا فــرومـــايــه گــــردد بــلــنــد
فـــكـــنـــدنــد آزادگــان را به بـــنـــد!
بــبــســتــنــد دســتِ هــنــرمــنــد را
گــشــودنـد ز اهــريــمــنــان بــنــد را
هــمــه هــر چــه ديــدنــد از دشمنان
خــمــوشــي گــزيــدنــد از بـيــمِ جان
نــكــردنــد بـــا دشـــمـــنـــان كــارزار
بـــه دســتِ زمــانــه ســپــردند كــار
ز بــيــداد و از ســخـتـيي زنــدگــي
نـــهــــادنــــد ســـر در رهِ بــنــدگــي
چــو از مَـردي و مَــرْدُمــي كــاسـتند
همه چــون زنــان چـــهــره آراســتند
زِ ديــنِ بــهــي دســت بــرداشــتـنـد
ز بيدانشي تخــمِ كــيــن كاشــتـنـد
چــو از بــادهي كــيـنه گشتـند مست
زِ يــزدان پـرســتـي كـشـيـدند دست
دگــــر روزگــــاري پــــديــــدار شـــد،
در آن مَردي و مَـرْدُمــي خــوار شـــد
تــهــيــدســتــيي مــردِ دانــشپژوه
بــرون رانـــــدش از دوده وُ از گـــروه
فـــرومــايـگــان گــردن افـراخــتــنــد
نژاد وُ هنـر بــهــرِ خــود سـاخــتــنــد
گرفــتــنــد فرمــانِ دشــمــن به جان
نـــشـــســـتــنــد بــــر جــاي آزادگان
زَر وُ كــــشـــــور وُ دوده را رايـــگــان
ســـپــردنــد يــكــســر بــه بيـگانگان
پــراكــنــده شــد كــشــور و گـنـجِ ما
تَــبـَهْ شـــد هــمــه حــاصــلِ رنـجِ ما
چو خــواهــد شــدن كشوري از ميان
فـــرومـــايـــه گـــردد در او مـــرزبــان
تـــو را كـــردم آگــــه زِ گـــفـــتِ پــدر
كــنـون بـشـنـو از من سخن اي پسر
بَــرِ مَــردِ فـــرزانــــهي هــوشـــيـــار
شــگــفــتــي نــدارد چــنــيـن روزگار
دروغ آن زمـــان نـــزدِ مـــا بُــدْ گــنـاه
كــه مـا را نــبــودي چنين رسم وُ راه
چــو نــاكــس بــه دِهْ كــدخدايي كند
كــــشــاورز بــايـــد گـــدايـــي كــنــد
چــو در كـار پــاداش وُ كــيــفر نـبــود
زِ كشور همـي بـگـسـلـد تــار وُ پــود
چــو گــردد كــلانــتــر يـكـي تيـرهراي
شــود پــاســـبـــانْ دُزْدْ را رهـنـمـاي
چــو دانــشپــژوهــنــده بـيــنـد زيـان
كه بندد به دانـشپــژوهــي مــيــان؟
چــو گـــردد فـــــرومـــايه آمـــوزگــار
تــو خــود گـو چــه آرد زمـانه به بـار؟
ســزاوارِ كــيــفــر چــو پــاداش ديــد،
هــنــرمـــنـــد بــايــد شــود نــااميـــد
چو گــردد ســتـمْ : داد وُ دزدي : هنر
كــجــا شــاخِ دانــش دهـد بــار وُ بَرْ؟
چودُشمن،گراميشدودوست،خـوار،
بــه نــاچــار پــيــش آيــد ايـن روزگار
زِ بــهــرام وُ كــيــوان وُ از مِـهـر وُ ماه
نـبـيـنـم گـنـــاهـي در ايـن دسـتـگـاه
جـهـان را چـو بـا چـشــمِ دل بـنـگري
نــدارد كــســي نــيــك وُ بَـد اخـتـري
به يــزدان كــه هــرگــز جـهـانآفـرين
نـه بـا بـنـدهاي مِـهْــر ورزد نــه كـيـن
زِ نــيــك وُ بــدت هـر چــه آيـد به سَرْ
ز خـود بــيــن وُ از كـردهي خود شمَر
از آن روز دشـمـن به مـا چيره گشت
كـه ما را روان وُ خِــــرَدْ تــيــره گشت
از آن روز ايــن خــانـــه ويــرانــه شـد
كـه نــانآوَرَش مـردِ بــيــگــانــه شـد
به يـزدان كـه گـر مـا خِـرَد داشــتـيـم
كـجـا ايـن سـرانـجـامِ بَـدْ داشــتـيـم؟
هـمـه رنـج وُ نـفـريـن وُ دَرْد وُ بلاست
سـرانـجـامِ بــرگــشـتـنَ ازْ راهِ راست
چو بـشـنـيـدم از مادر اين سرگذشت
كـه مـا را زِ دشمن چه بر سَرْ گذشت
به دل گـفـتـم اي غـافـل از خـويشتن
گـرامـي چـه داري سَـر وُ جـان وُ تَـن
اگـر مـايـهي زنـدگــي بــنــدگيست
دوصــد بـار مُـردن بِه از زنــدگيست
بَــرِ دشــــمــــنِ نـــاكـــسِ نــابــكــار
مُــدارا پــشـــيـــمـانـــي آرد بــه بــار
بـســوزد در آتـــش گـرت جـان و تــن
بِه از بــنــدگــي كــردن وُ زيــســتــن
بــيــا تــا بكــوشـيــم وُ جَـنْـگ آوريــم
بُــرون سَــر از ايــن بـارِ نـنـگ آوريــم
بــه دامـــانِ زيــبـــاي ايـن بــوم وُ بَـرْ
سِــزَد كــز دل وُ جــان گــذاريـمْ سَـرْ
رهــانــيــم از چـــنـــگِ اهريــمَــنَــش
چــو پــروانــه گَـرديــم پــيــرامُــنَــش
بـــگـــيــــريـــم دســـتِ كــشــاورز را
بـــبـــنــديـــم بـــر دشـمــنـان مـرز را
بــيــــاريــم آن آبِ رفــتــه بــه جــوي
مــگــر زان بــيــابـــيـــــم بــاز آبــروي
شــود مَــرْدُمــي كــيــش وُ آيـيــنِ ما
نــگــيــرد خِـــرَدْ خُــــرده بــر ديــنِ ما
كــه تــا بــازگــردد خــود اين بوم وُ بَرْ
بـه گــاهِ نــيــاكانْ، پُــر از زيــب وُ فَــرْ
زِ دشـمـن تو ياري چه جويي همي؟
بـه بـيـهـوده اين ره چه پويي همي؟
كه از دشـمـنـان دوسـتـي خـواستن
بُـــوَدْ ارزشِ دوســتـــانْ كـــاســـتــن
تــو راهـي كه دشـمــن نـمـايد مپوي
كه پــويــنــده را خــواري آيـد به روي
كــجـا دوسـتـي آيـــد از دشـمـنـان؟
كه ديـدسـت نـيـكـي ز اهـريـمـنـان؟
كسـي كو خـردمــنـد و آزادهخـوست
به دشمن نپيـونـدد از دسـتِ دوست
بـــيــا تــا بــجــويــيــم يــاري زِ هـــم
بكـوبــيــم پــا بــر سَــرِ رنـــج وُ غـــم
بــرانــيــم دشـمــن از ايــن بـوم وُ بَرْ
هـــنــر را پـــديـــد آوريــــم از گُـــهَــرْ
مــگــو بـــســـتْ دســـتِ مـرا روزگار
نــيــايــد زِ دســتِ فــروبــســتــه كار
به سگ بين كه چون جانفشاني كُند
به بــنـــد انـــدرون پــاســبـانــي كُند
خــوشــا آن كــه ســگوار همّت كُند
كــه با گـردنِ بــســتــه خــدمــت كُند
زِ «ســرخــوش» بـيــامــوز آييـنِ كار
بــه مــيـهنپــرســتــي شـو آموزگار
ادبیات ایران و جهان
منبع وبلاگ از بیدلانگیها
:: موضوعات مرتبط: شعر-شعر نو -شعر کلاسیک-شعر سپید
:: برچسبها: مثنويي عشقِ به وطن, شاعر, مصطفی سرخوش, ویکیپدیا



